Elke dinsdag in de zomervakantie kun je een uniek kijkje achter de schermen nemen van de monumentale Elektriciteitscentrale Veenhuizen. Daarnaast is er een mini-expositie van heteluchtmotoren én kan je de prachtige historische brandweerwagen bewonderen!
Elektriciteitscentrale Veenhuizen
Het voorheen gesloten dorp Veenhuizen beschikte vroeger over een eigen elektriciteitscentrale met een turfgasgenerator. De turf werd door twee ‘verpleegden’ in rieten manden via een trap tegen het pand omhoog gebracht en daar boven in de turfgasgeneratoren gestort. In die tijd was de turfgasmotor een bijzonder staaltje van technisch vernuft en had veel bekijks. Onder de nieuwsgierigen die de centrale bezochten waren hoogwaardigheidsbekleders als Prins Hendrik en de Groningse fabrikant Scholten.
Na jaren van onbruik heeft een team enthousiaste vrijwilligers zich het lot van de centrale aangetrokken en deze, onder de vlag van het Gevangenismuseum, in ere hersteld. Met de restauratie is de Elektriciteitscentrale Veenhuizen een prachtig staaltje industrieel erfgoed geworden; één van de meer dan honderd monumenten die Veenhuizen rijk is.
Mini-expositie van Stirlingmotoren in de Elektriciteitscentrale van Veenhuizen
Op de dinsdagen van de zomervakantie zijn tijdens de openstelling van de Elektriciteitscentrale naast de grote motoren en generatoren ook nog een aantal Stirlingmotoren of heteluchtmotoren te bewonderen. Deze heteluchtmotoren werken op een waxinelichtje en het principe is altijd hetzelfde: lucht zet uit bij verwarming en krimpt bij afkoeling. Op deze manier kan er dus een beweging worden veroorzaakt door een verschil in temperatuur.
Jos de Vink, vrijwilliger bij de Elektriciteitscentrale bouwt volgens het Stirling principe prachtige kunstwerken die dan allerlei bewegingen kunnen maken door overbrengingen. Dit jaar heeft hij ter ere van 80 jaar vrijheid een speciaal kunstwerk gemaakt, samen met Henk Rusman uit Smilde. Jos de Vink zijn creaties zijn in verschillende landen over de hele wereld in verschillende exposities te bewonderen geweest.
Historische brandweerwagen
Als kers op de taart kan je ook onze prachtige historische brandweerwagen bewonderen: een Ford A35 uit 1931! Om de brandweerwagen te beschermen, is dit wel onder voorbehoud van mooi weer.
Wil je een kijkje komen nemen?
Deze zomer is de Elektriciteitscentrale iedere dinsdag geopend van van 10.00 uur tot 16.00 uur. Toegang is gratis.
Bezoekers kunnen wandelend de elektriciteitscentrale bezoeken: volg de route bordjes vanaf het Gevangenismuseum.
